Naor de inhoud
Bestel

Oeteldonk veur beginners

Alles over Oeteldonk

Drie daog per jaor is Den Bosch gin stad mar un durp. Hier lees, tik en veeg de gij hoe dè zit: van Prins Amadeiro tot Knillis, van 11-11 tot Aswoensdag.

Nog 28 daog tot d'n Elfde van d'n Elfde

Carnaval 2027: 7 februari t/m 9 februari

Veur beginners

Wa is Oeteldonk?

Oeteldonk is de naam van 's-Hertogenbosch tijdens carnaval. Drie daog lang is de stad un durp: alle mannen zijn boeren, alle vrouwen durskes, zonder rangen of standen. En de reden veur ut féést? Prins Amadeiro komt op bezoek in zunne 'Pronkjuweel'.

Oeteldonk in 11 tellen

De naom

Wa betekent Oeteldonk?

Eerlijk? Niemand weet ut zeker. Wel dit: un 'donk' is un hoge, droge plek in ut moeras. En dè past, want Den Bosch lag vruuger midden in de moerassen. Mar die 'Oetel'? Daor zijn vier verklaringen veur. Tik ze om.

Wanneer?

Wanneer is ut carnaval?

Carnaval valt elk jaor op de zondag, maondag en dinsdag vóór Aswoensdag. Die datum hangt af van Pasen: carnaval begint op de zevende zondag vóór Pasen. Daorom valt ut altijd tussen 1 februari en 7 maart.

Carnaval 2027

zondag 7 februari t/m dinsdag 9 februari

De komende jaoren

  • 2027 t/m
  • 2028 t/m
  • 2029 t/m
  • 2030 t/m

Wij rekenen ut elk jaor zelf uit, dus dees datums kloppen altijd.

Van 11-11 tot Aswoensdag

  1. · 11:11 uur

    D'n Elfde van d'n Elfde

    Om 11:11 uur stipt gaot op De Parade ut carnavalsseizoen open. De klokken van de Sint-Jan luiden, iedereen zingt ut volkslied en de binnenstad kleurt rood-wit-geel. Sinds 2010, en sinds 11-11-11 groter dan ooit.

  2. · meestal

    Kwèkfestijn

    Meestal op de eerste zaoterdag na 11-11. Ut Oeteldonks songfestival: clubkes brengen hun eigen nieuwe nummer, tekst én muziek zelf gemaakt. Elf nummers haolen de finale.

  3. · 's aovonds

    Nacht veur Carnaval

    De zaoterdag vóór carnaval laoten de clubkes zich nog één keer horen in ut Amadeirohuis op de Parade (alleen veur leden van de Oeteldonksche Club).

  4. · 11:11 uur

    De Prins komt aon!

    Prins Amadeiro stapt op Oeteldonk Centraol op de Stapsteen. Peer, Kees en de GeminteRaod ontvangen 'm, daarna trekt de Intocht naor ut stadhuis. Op de Mèrt onthult de Prins Knillis: ut féést is begonnen.

  5. · middag

    Grote Optocht

    Oeteldonks oudste en mooiste, sinds 1882: praalwagens, muziekskes en loopgroepen, en zo'n 100.000 kijkers langs de kant.

  6. · middag

    Keinderoptocht

    Op carnavalsdinsdag trekt de Keinderoptocht deur de straoten. Meedoen is vrij.

  7. · rond middernacht

    Knillis wordt begraven

    Op dinsdagnacht wordt Knillis symbolisch begraven. Carnaval is veurbij, en d'r vloeit menig traontje.

  8. Aswoensdag

    De vastentijd begint. Wachten mar weer op d'n Elfde van d'n Elfde.

Wie is wie?

Wie is wie in Oeteldonk?

Oeteldonk is un spel meej vaste rollen. Tik un kaortje om en leer ze kennen. En let op de naome: Oeteldonkers zijn d'r streng in!

  • Jij als Peer?! Check hier!
PeerifyJij als Peer?!Steek op, pak aon: kek hoe gij d'r as Burgervaojer uitziet. Gewoon veur de lol, alles blèft op oew eige telefoon.

Wa trek ik aon?

Trek oe pekske oan!

In Oeteldonk gin verkleedrollen, mar één pekske veur iedereen. Dè betekent: iedereen gelijk, wie ge ook bent. Tik alles aon en kleed oewen boer aon.

11

0 van de 6 aon

In Oeteldonk gin verkleedrollen, mar één pekske veur iedereen. Dè betekent: iedereen gelijk, wie ge ook bent. Tik alles aon en kleed oewen boer aon.

Rood-wit-geel, zo ver ge kijkt

Volle Markt in Oeteldonk meej rood-wit-gele vlaggen en Knillis op z'n sokkel
Station Den Bosch meej de tekst Oeteldonk Centraol en veul Oeteldonkers ervoor
Confetti boven un menigte carnavalsvierders bij de Sint-Jan

Symbolen

Ut wapen van Oeteldonk

Sinds 1924 heej Oeteldonk un eigen wapen. Elk stukske betekent iets. Tik d'r mar op.

Ut wapen van Oeteldonk: narrenkap meej belletjes, rood veld meej nar, witte baan meej drie groene kikkers en geel veld meej un libel
Wapen: Oeteldonksche Club van 1882

Tik op un stukske van ut wapen

Ut getal 11

Waorom 11?

11 is un gek getal: draai ut om en ut blèft hetzelfde. Net as carnaval, ut féést van de omgekeerde wereld. Daorom begint ut seizoen op de 11e van de 11e en vieren Oeteldonkers jubilea bij veelvouden van 11.

Ut 11-truukske

Typ un getal. Wij plakken ut omgedraaid d'r achter, en wa d'r ôk uitkomt: ut is altijd deelbaar door 11.

Woordenboekje

Oeteldonks veur beginners

Wa betekent …? Tik un kaortje om, of zoek un woord.

Van nul tot nu

Hoe Oeteldonk ontstond

Carnaval in Den Bosch is eeuwenoud. Oeteldonk zelf begon in 1882, as slim plan om ut féést te redden.

  1. 1444

    Vastelavont

    In ut Mirakelboek van de Sint-Jan staot vastelavond al genoemd. Ut laatste féést vóór de veertig daog vasten, die eindigen meej Pasen.

  2. 1629

    Verbooije!

    De protestanten nemen Den Bosch over en verbieden carnaval in ut openbaar. Weg is ut nie: bijna 200 jaor later mag ut weer de straot op.

  3. 1881

    De bisschop bemoeit zich d'rmee

    Na veul overlast spreekt bisschop Godschalk zich uit tegen ut féést. Carnaval komt in gevaar.

  4. 1882

    Ut spel Oeteldonk

    Un paar Bosschenaren bedenken un plan: ut spel Oeteldonk, un optocht as goed veurbeeld en un club die alles regelt. Op 1 oktober 1882 wordt de Oeteldonksche Club van 1882 opgericht in café Place Royale, en Peer is burgervaojer.

  5. 1883

    De eerste Prins

    Peer kondigt un 'Hoogen Kell' aon: Prins Amadeiro I komt op bezoek. De Dynastie der Amadeiro's bestaot nog altijd.

  6. 1900

    Meej de trein

    Veur ut eerst komt de Prins per trein aon. Sindsdien is Oeteldonk Centraol vaste prik.

  7. 1922

    Knillis op de Mèrt

    Bij ut 40-jarig bestaan van ut durp staot boer Knillis veur ut eerst op de Markt.

  8. jaren 50

    Ut Kwèkfestijn

    Oeteldonk krijgt z'n eigen songfestival. Sindsdien strijden de clubkes elk jaor om de carnavalskraker.

  9. 1962

    Ut eerste embleem

    Ut eerste jaarembleem verschijnt. Vanaf 1964 komt d'r elk jaor un nieuw.

  10. 2003

    11 × 11 jaor

    Oeteldonk viert 121 jaor, meej un echte opera in un tijdelijk operagebouw op de Parade.

  11. 2010

    11-11 groots

    Veur ut eerst wordt d'n Elfde van d'n Elfde groots gevierd op de Parade. Nou is ut nie meer weg te denken.

  12. 2021

    Gin carnaval

    Deur corona gaot ut féést nie deur. Oeteldonk viert ut thuis, via OC TV.

  13. 2025

    11 × 11 + 11 + 11

    Oeteldonk viert z'n jubileum: 143 jaor. En de 27e telg van de Dynastie der Amadeiro's komt veur ut eerst op bezoek.

Muziek & clubkes

Oeteldonk zingt

Zonder muziek gin Oeteldonk. Clubkes, un eigen songfestival en meezingers die iedere Oeteldonker kent: dit is ut geluid van ut durp.

  • ± 175

    Clubkes

    Zo'n 175 clubkes telt Oeteldonk: carnavalsverenigingen meej un eigen naam, logo en stamkroeg. Ut hele jaor wordt d'r geoefend, en meej carnaval trekken ze blaozend en trommelend deur ut durp.

  • 11 finalisten

    Ut Kwèkfestijn

    Ut Oeteldonks songfestival, meestal op de eerste zaoterdag na 11-11. Vaak meer dan 60 clubkes brengen un nieuw nummer, tekst én muziek zelf gemaakt. Un vakjury kiest de 11 beste veur de finale en de winnaar hoorde de hele carnaval.

  • Hos!

    Ut Oeteldonks geluid

    Un stevige blaas- en drumpartij, un hos-tempo en teksten over Bossche taferelen om uit volle borst mee te zingen. Dè is un Oeteldonkse carnavalskraker.

  • 11 nummers

    OMA

    Ut Oeteldonks Muziek Archief (sinds 1980) bewaart de teksten en muziek van alle Oeteldonkse carnavalsnummers. In 'OMA's Buukske' staon 11 nummers die elk clubke kan spelen, zodat iedereen samen kan meeblaozen.

Oeteldonkse HitsterKen gij oew Oeteldonkse klassiekers? Luister naar honderden nummers van ut Kwèkfestijn, raod ut jaor en leg ze op de goeie plek in oew tijdlijn. Drie keer mis en ge ligt eruit.

De top 11 aller tijden

Welke clubkes doen ut ut best op ut Kwèkfestijn? Volgens Oetelpedia:

  1. 1Jong Telènt10 x winnaar
  2. 2Van Alles Wè8 x winnaar
  3. 3De Krukskes4 x winnaar
  4. 4Veni Vidi Vici3 x winnaar
  5. 5De Spanjolen3 x winnaar
  6. 6No Nonsens2 x winnaar
  7. 7Société Musicale d'Oeteldonque Attenooije2 x winnaar
  8. 8De Dreuglopers2 x winnaar
  9. 9De Loeiers2 x winnaar
  10. 10L.V.V.C. De Henkies2 x winnaar
  11. 11De Kwaoitongen2 x winnaar

Stand oktober 2026, bron: Oetelpedia (Oetelbase)

Luister meej: de Peerke Playlist

Oeteldonkse carnavalsmuziek in één lijst. Druk op play en zing mee!

Ge hebt gin kuukskes geaccepteerd, daorom laodt de playlist pas as ge op de knop tikt (Spotify plaotst kuukskes).

Of luister direct op Spotify →

Quiz

Bende gij un echte Oeteldonker?

11 vraogen, natuurlijk. Hoeveel hedde gij goed?

In gewoon Nederlands

Veelgestelde vraogen

Veur wie ut snel wil weten, in gewoon Nederlands.

Wat is Oeteldonk?

Oeteldonk is de naam van 's-Hertogenbosch (Den Bosch) tijdens carnaval. Drie dagen per jaar speelt de stad dat ze een dorp is: mannen zijn boeren, vrouwen durskes, en Peer vaan den Muggenheuvel tot den Bobberd is de burgemeester (de burgervaojer). Dit spel bestaat sinds 1882 en wordt georganiseerd door de Oeteldonksche Club van 1882.

Wat betekent de naam Oeteldonk?

Dat weet niemand zeker. Een 'donk' is een hoge, droge plek in een moeras. Voor 'oetel' zijn er meerdere verklaringen: het zou kikker betekenen, verwijzen naar de familienaam Van den Oetelaar uit Den Dungen (waar bisschop Godschalk vandaan kwam), naar de Griekse godin Leto (achterstevoren 'Otel') of naar een oude buurtschap Oetendonk.

Wanneer is carnaval in Den Bosch in 2027?

Carnaval in Oeteldonk duurt van zondag tot en met dinsdag vóór Aswoensdag. In 2027 is dat van zondag 7 februari tot en met dinsdag 9 februari 2027. Carnavalszondag is altijd de zevende zondag vóór Pasen, dus de datum verschilt per jaar en valt tussen 1 februari en 7 maart.

Wat gebeurt er op 11-11 in Oeteldonk?

Op 11 november om 11:11 uur wordt op De Parade in Den Bosch het carnavalsseizoen geopend: de klokken van de Sint-Jan luiden en het Oeteldonks volkslied wordt gezongen. Deze opening, 'd'n Elfde van d'n Elfde', wordt sinds 2010 groots gevierd.

Wie is Prins Amadeiro?

Prins Amadeiro is de Prins van Oeteldonk, uit de Dynastie der Amadeiro's (sinds 1883). Hij komt niet uit Oeteldonk, wordt voor het leven benoemd en komt elk jaar op carnavalszondag om 11:11 uur met de Hoftrein aan op het station (Oeteldonk Centraol). Zijn bezoek is de reden voor het feest. Hij spreekt Algemeen Nederlands, in het koninklijk meervoud.

Wie is Peer vaan den Muggenheuvel tot den Bobberd?

Peer is de burgervaojer (burgemeester) van Oeteldonk en tijdens carnaval de gastheer van de Prins. De rol bestaat sinds 1882. Zijn naam is een parodie op bisschop Godschalk, die tegen het carnaval was. Je spreekt hem aan met 'Peer' of 'Burgervaojer'.

Wie is Knillis?

Boer Knillis is de vermeende stichter van Oeteldonk. Zijn standbeeld staat tijdens carnaval op de Markt in Den Bosch: de Prins onthult het op carnavalszondag en op dinsdagnacht wordt Knillis symbolisch begraven als afsluiting van carnaval. In schrikkeljaren staat Moeder Hendrien naast hem.

Wat trek je aan met carnaval in Oeteldonk?

De traditionele kleding is een donkerblauwe boerenkiel met emblemen, een rode boerenzakdoek, witte wanten aan een touwtje, een zwarte boerenpet en een rood-wit-gele gebreide das. In Oeteldonk draagt iedereen hetzelfde 'pekske', als teken dat iedereen gelijk is.

Waarom zie je overal kikkers in Oeteldonk?

De kikkers verwijzen naar het moeras waarin 's-Hertogenbosch vroeger lag. Ze staan ook in het wapen van Oeteldonk, samen met een libel (in het Oeteldonks een 'ijzeren bout'). Toch zeggen Oeteldonkers: een Oetel is geen kikker.

Wat is het Kwèkfestijn?

Het Kwèkfestijn is het Oeteldonkse songfestival, meestal op de eerste zaterdag na 11-11. Carnavalsverenigingen (clubkes) brengen hun eigen nieuwe carnavalsnummer, met eigen tekst en muziek; 11 nummers halen de finale.

Wat zijn clubkes in Oeteldonk?

Clubkes zijn de Oeteldonkse carnavalsverenigingen, met een eigen naam, logo en stamkroeg. Oeteldonk telt er ongeveer 175. Veel clubkes maken muziek en schrijven elk jaar een eigen carnavalsnummer voor het Kwèkfestijn.

Mag iedereen meedoen met carnaval in Oeteldonk?

Ja, iedereen is welkom. De Oeteldonksche Club van 1882 vraagt wel om respect voor de tradities en voor elkaar.

Nog meer Oeteldonk?

Nou ge alles weet: tijd veur un bietje speule.

  • Hoe hiette gij in Oeteldonk?

    Maak oew eigen Oeteldonkse naam, meej kaortje om te delen.

    Maak oew naam

  • Vang de peer

    30 seconden peren vangen. Hoeveel haolde gij?

    Speel

  • Peerify

    Jij als Peer?! Steek op, pak aon, proost.

    Peerify mij!

  • En Peerke?

    Ons perelekker peerbetôôn aon onzen Peer. Meej mate, en alleen veur 18+.

    Ons verhaol

Bronnen

Alle feiten op dees pagina komen van de Oeteldonksche Club van 1882, Oetelpedia, Erfgoed 's-Hertogenbosch en Zin in Den Bosch. In eigen woorden en in ons eigen dialect. Klopt d'r iets nie? Laot ut ons weten via de contactpagina. Naor de contactpagina

Wa is Oeteldonk

De naom

Wanneer is ut carnaval

Wie is wie

Kleding en symbolen

Muziek en clubkes

Woorden en geschiedenis